درباره ما
علی اکبری لیاولی

راهنماي وبلاگ
سايتهاي کاربردي سايتهاي خبري سايتهاي استان گيلان
عوامل مؤثر بر شکل گیری و استمرار هویت قومی گروه کرمانج عمارلو نويسنده: علی اکبری لیاولی - جمعه ۱٦ تیر ۱۳٩۱

عوامل مؤثر بر شکل گیری و استمرار هویت قومی گروه کرمانج عمارلو


معرفی کار: عوامل مؤثر بر شکل گیری و استمرار هویت قومی گروه کرمانج عمارلو‏‏،‏رساله کارشناسی ارشد انسان شناسی،‏‏ استاد راهنما دکتر ناصر فکوهی،‏ دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران‏، 1383 ، 161 صفحه + عکس + نقشه + کروکی + کتابنامه فارسی و لاتین‏

مقدمه و طرح مسئله
گروههای قومی،زبانی، فرهنگی و اجتماعی پیوسته در پی انسجام و شکل دهی خود در یک نظام اجتماعی بزرگتر هستند به گونه ای که نخبگان آنها با برجسته کردن تعلقات و ویژگی‌های گروه سعی در حفظ و استمرار هویت قومی خود دارند. پدیده ای که در دهه های پایانی قرن بیستم به خاطر شکل گیری دولت های مدرن اهمیت بیشتری پیدا کرده و مورد توجه نخبگان قومی، دولتهای مدرن، دانشمندان حوزه های مختلف علمی نظیر جامعه شناسی، علوم سیاسی و انسان شناسی قرار گرفته است.

تحولاتی نظیر مهاجرتهای اجباری یا اختیاری(چارائو؛ 181، 1975و کاظم؛153، 1972)، گرایش به کسب خود مختاری های سیاسی، تأثیر تحولات جهانی و … موجب تغییراتی در سطوح هویتی این گروهها گردیده و انواعی از ناسیونالیسم قومی را در پی داشته است که با برجسته کردن ویژگیهای فرهنگی و اجتماعی و نیز تأکید بر مفاهیمی نظیر مکان، زمان، خاطرات و علایق قومی سعی در تثبیت و استمرار هویت قومی و جلوگیری از همانندسازی و یا ادغام با سایر گروهها دارند.شکل گیری چنین جریانی به گونه ای است که هر چه یک گروه قومی دارای عوامل همبستگی بیشتر باشد دارای وحدت و منشاء قدرت اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی بیشتری بوده و هویت خود را بهتر متجلی می کند.


هویت نوعی نماد سازی است که افراد، گروهها و اقوام برای احراز موجودیت و تمایز خود از دیگران اتخاذ می نمایند و این در حالی است که فاکتورهای نمادین سازنده این تمایزات، بوجودآورنده انواعی از مرزبندی های درونی و بیرونی در میان اقوام می باشند.عناصری نظیر؛ نام، زبان، دین، آداب و رسوم، موسیقی، پوشاک، رقص، احساس تعلق و بطور کلی فرهنگ و تاریخ مشترک که شکل دهنده درک از خود می باشند از جمله این عوامل است. به دنبال تحولات قرن اخیر و کمرنگ شدن برخی از عوامل مذکور شاهد کاهش تمایزات و نیز گسترش نوعی همانندی فرهنگی در میان گروهها و اقوام مختلف می باشیم که زمینه های تغییرات فراوان در سطوح مختلف هویتی گروههای قومی را در پی داشته است مساله ای که دامنگیر گروههای قومی جامعه ما نیز می باشد.

یافته های پژوهش
جامعه مورد مطالعه یعنی کرمانج های عمارلو بخشی از گروه قومی کرد می باشند که با جدا شدن از پیکره اصلی گروه به مناطقی بیرون از حوزة عمل و استقرار خود تغییر مکان داده‌اند (فیلد؛202، 1358). قرار گرفتن در شرایط جدید و نوع روابط متقابل آنها با اقوام و گروههای جامعه میزبان زمینه تحولات بیشتر در ساختار هویتی گروه را در پی داشته است که این پژوهش به مطالعه آن خواهد پرداخت.
حضور گسترده کرمانج ها در منطقه ای که بعدها نام ایل آمارلو(نام قدیمی این منطقه خور گام بوده است) ، یکی از ایلات کرمانج (توحدی؛ 24، 1371) به آن تحمیل شد؛ موجب شکل گیری تغییرات اساسی در ساختارهای فرهنگی ، اجتماعی و اقتصادی منطقه از جمله گروه مورد مطالعه گردید. با افزایش انسجام گروه مورد نظر در بسیاری از مواقع موازنه قدرت به نفع کرمانج ها تغییر می یابد که علاوه بر آن تغییر در شیوه های تولید، الگوهای سکونت، زبان و برخی از آداب و رسوم منجر به شکل گیری یک حوزه فرهنگی مرکب از عناصر فرهنگی اقوام کرمانج،گیلک و تات گردیده است که عناصر فرهنگی گروه مهاجر در آن برجسته و پررنگ می باشد. این در حالی است که هویت قومی و مؤلفه های مؤثر بر آن ازسوی نخبگان قومی مورد تأکید مداوم قرار می گیرد و گروههای مختلف سعی در برجسته تر کردن آن برای پاسخ دادن به پرسشی اساسی دارند که همان پرسش «من کی هستم» می باشد، به قول اریکسون می خواهد با پاسخ به آن و ارزیابی خود از گذشته تاریخی تمایز میان خود و دیگران را مشخص نماید(اریکسون در راستگو مقدم؛ 17 ، 1377).
گروه کرمانج پس از وارد شدن به محیط جدید با اتکا بر توانایی های سیاسی و نظامی خود سعی در بدست گرفتن قدرت و استیلای سیاسی و نظامی منطقه می نمایدکه تا اندازه زیادی موفق بوده و استیلای سیاسی و نظامی آنها تا شکل گیری دولت مدرن پهلوی ادامه می یابد به موازات این استیلا شاهد شکل گیری انواعی از تعاملات فرهنگی و اجتماعی میان آنها و دیگر اقوام می باشیم که زمینه های تغییرات فرهنگی و تأثیرپذیری عوامل مؤثر بر هویت قومی آنان را فراهم می نماید. امری که موجب شکل گیری نوعی انعطاف بیشتر در گروه کرمانج گردیده و با اتکا بر آن توانسته است پس از کاهش قدرت سیاسی و نظامی به حیات اجتماعی خود ادمه دهد. مطالعه عوامل درونی و بیرونی مؤثر بر این تغییرات و نیز روند آن مساله اصلی این پژوهش می باشد که تلاش می شود تا با بررسی ویژگیهای فرهنگی و اجتماعی گروه کرمانج نشان داده شود این گروه چگونه توانسته است پس از مهاجرت، در درون یک نظام فرهنگی کلی تر و با اتکا بر ویژگیهای قومی خود به همانندسازی، ادغام و یا رقابت با گروههای دیگر بپردازد.بعبارت دیگر مطالع عملکرد ویژگیهای فرهنگی و اجتماعی این گروه پس از مهاجرت و تأثیر آنها در شکل گیری و استمرار هویت قومی گروه موضوع اصلی این پژوهش می باشد.

نتیجه گیری
علیرغم تأکید مردم و پاسخگویان جامعه مورد مطالعه بر کرد بودن خود و بیان تعلقات ویژه نسبت به هویت قومی کردی که از طریق بیان آن به درک مستقل و در عین حال مشترکی از خود دست می‌یابند شاهد هستیم که بسیاری از مؤلفه‌های شکل دهنده هویت قومی جامعه مورد مطالعه دچار آسیب و دگرگونی بوده و به تدریج لایه‌های هویتی دیگری نظیر هویت ملی، مذهبی و محلی آنرا تحت تأثیر قرار داده‌اند و نمی‌توان یک ساختار هویتی منسجم و استمرار یابنده‌ای از آنچه خود بر آن تأکید می‌کنند را ملاحظه کرد که این روند منجر به دگرگونی‌های بعدی در طول زمان خواهد شد و قابل پیش‌بینی است که در زمانی نه چندان دور به سختی بتوان نشانه‌ای از عناصر هویت بخش که شکل دهنده هویت کردی باشند را در میان آنان یافت پیداست که تغییرات شکل گرفته به دلیل تدریجی بودن از سوی جامعه مورد مطالعه چندان قابل مشاهده نبوده و یا آنرا بصورتی طبیعی ادراک می‌نمایند در حالی که تحولات شدید در اکثر عناصر مورد مطالعه از جمله فرهنگ، آداب و رسوم، خویشاوندی، پوشاک، موسیقی و … به گونه‌ای بارز صورت گرفته است که از دید هیچ پژوهشگر و یا ناظر بیرونی که روی جامعه مورد مطالعه متمرکز گردد پنهان نخواهد بود.در همین راستا می‌توان گفت که زبان علیرغم پذیرفتن تغییراتی در خور توجه هنوز شاکلة اصلی خود را حفظ نموده و شاید همین عنصر برجسته امکان طرز تلقی جامعه مورد مطالعه از خود را بعنوان یک جامعه دارای هویت قومی کردی فراهم می‌نماید که با توجه به وضعیت موجود می‌توان پیش‌بینی کرد که در آینده‌ای نه چندان دور آسیب‌های جدی در این حوزه، هویت قومی جامعه مورد مطالعه را هر چه بیشتر دستخوش تحولات جدید نماید.از طرفی دیگر گسترش مداوم ارتباطات جمعی زمینه‌ها و شرایط تغییرات نوین را در راستای یک نگرش مدرن همراه با افزایش سطح توقعات در جامعه مورد مطالعه قابل پیش‌بینی نموده است که لزوم انجام مطالعات بیشتر و تلاش‌ برای حفظ و پاسداری از میراث قومی این گروه جدا افتاده از پیکرة اصلی قوم کرد را ایجاب می‌نماید.ویژگی‌های فرهنگی اجتماعی شکل دهنده هویت قومی در گروه مورد مطالعه چنانکه دیده شد پس از پذیرفتن تغییراتی اساسی زمینه‌ای برای همانندسازی بیشتر آنها با اقوام بومی ساکن در منطقه را فراهم نموده است که در این میان شاید زبان تنها عنصر فرهنگی و قومی این جامعه باشد که هنوز مرزهای تفاوت و تمایز میان آنها و دیگران را تا اندازه‌ای محفوظ نگاه داشته است و با توجه به تغییرات قابل توجه آن می‌توان همبستگی ویژه‌ای میان این شاخص‌های قومی مشاهده کرد که عمدتاً به نفع عناصر قومی سایر اقوام از میزان حضور و تأثیر آنها بر هویت قومی گروه کربانج کاسته گردیده است و در این راستا یک عامل بیرونی قومی نیز وجود دارد که فرایند کاهش اهمیت جایگاه مؤلفه‌های شکل دهنده هویت قومی گروه کرمانج را سرعت بخشیده است که همانا مهاجرت می‌باشد. تأثیر این عامل در کنار گسترش ارتباط این جامعه با جوامع پیرامونی خصوصاً محیط‌های شهری، گسترش ارتباطات جمعی، دسترسی بیشتر به تکنولوژی و امکانات جدید به همراه رویکردهای جدید فرامنطقه‌ای که تابعی از رشد فرهنگ مدرن و مدرنیسم می‌باشد زمینه‌های ادغام هر چه بیشتر این جامعه را فراهم نموده است.
فهرست منابع:
توحدی، کلیم‌الله؛ 1371، حرکت تاریخی کردبه خراسان.مشهد.واقفی.
فیلد، هنری؛ 1343، مردم‌شناسی ایران، ترجمه عبداله فریار، تهران ابن سینا..
راستگو مقدم، میترا؛ 1377، بررسی هویت شغلی از نوجوانی تا جوانی و ارتباط آن با پیشرفت تحصیلی، استاد راهنما: محمود منصور، کارشناسی ارشد علوم تربیتی دانشگاه تهران.

Choaro.F., 1975,The History of Kurds, Ankara, Ketab.
Kazim.O.,1972, Northern Krds, Baghdad.

 

   منبع: ابراهیم جمالی سوسفی  انسان شناسی و فرهنگ

لينک      نظرات ()      

آخرين مطالب
موضوعات
(٦۳) آهنگها (٤) استان 'گلستان (۱) استان خراسان رضوی (٢) استان خراسان شمالی (۳۱) استان آذربایجان (۱) استان آذربایجان شرقی (٤) استان آذربایجان غربی (٢) استان اردبیل (٧) استان اصفهان (۱) استان البرز (٤) استان بندرعباس (۱) استان بوشهر (۱) استان تهران (٢٦) استان تهران 1 (۱۱) استان خراسان رضوی (٤) استان خراسان شمالی (٢) استان خوزستان (٢) استان زنجان (۱٢) استان سمنان (۱) استان سیستان وبلوچستان (۱) استان شمال خراسان (۱۱) استان فارس (۸) استان قزوین (۱۳) استان قم (۳) استان گرگان (٥) استان گلستان (٢) استان گیلان (٦٧) استان گیلان1 (٧) استان لرستان (۱) استان مازندران (۸) استان همدان (۱) استان کردستان (٧) استان کرمان (۳) استان کرمانشاه (۱۱) استان یزد (٢) بخش خورگام (۸) بخش خورگام 1 (٢٥) بخش خورگام 2 (۳٦) بخش خورگام 3 (٢٦) بخش خورگام2 (٢٠) بخش رحمت آباد (۱٧) بخش عمارلو (۳٧) تاریخ ایران (۸) تاریخ ایران2 (۱٢) تاریخ ایران3 (٦) تاریخ ایران4 (٥) تاریخ ایران5 (٥٠) حیوانات (٢) داروهای گیاهی (۱۱) دیلمان (٢۱) دیلمان 1 (٦) رودبار (۸) رودبارجنوب (۱) روستاها (٤) روستاهاشگفت انگیز (٥) سوسف (٢٠) سوسف 1 (۱۳) سوسف1 (٩) شعر (۱٤) شعر1 (۱۳) شعر2 (۱۳) شعر3 (۱۱) شعر4 (۳٥) شگفت انگیزترین گلها (٢) شهرستان رودبار (۱٤) شهرستان رودبار 1 (۱۱) شهرستان رودبار1 (۳۳) عکس ها (٢۱) عکس ها2 (٩) عکس ها3 (۱٧) عکس ها4 (۱۳) عکسها 5 (٦٦) عکسها6 (۱٥) غذاها (٥) غذاها 1 (۸) فیلم (۱) ماه رمضان (۱٠) مذهبی (٩) مذهبی 1 (۱٠) مذهبی 2 (۱٥) مذهبی2 (۱) مذهبی3 (۱٠) مذهبی4 (۱٧) مذهبی5 (۳٠) کردهای کرمانج شمال خراسان (٤) کردهای کرمانج عمارلو (۱٢)
لينک دوستان
سرزمین آسمانی ما دیلمستان زیتون خبر شــهـرداری بـــــره ســــر سایت روستای دشتویل سایت گوفل خورگام پایگاه خبری هفـت شـــهر نـیـــوز شهرداری منجیل پایگاه خبری تحلیلی کلارنا آهنگ کرمانجی روستا لیاول سفلی روشنگر علیرضا دولتی دشتکان قلب سفیدرود ماهین نیوز خدمات کامپیوتری سهیل عمــــــــــارلـــــــــــــــو نــــــــــــوای رودبـــــــار روستاي زيباي خــــــــــرمكـــــــــوه بخش عـــــــــمارلـــــــــــو سرزمین مه و خورشید دهكده خاطرات(داماش) منجیل نیوز الله مزار کرد کرمانج زبان قوچان شارشار شهادت ســـــــرا خدایا به تو پناه میبرم امامزاده عباس (ع) چهارمحل روستای پاشاکی روستای حشمت آباد چمبل پاکده دوستانه روستای زیبای جـــو بـــــن روستای جوبن هفته نامه شکوفه های زیتون سرزمینی به نام طالکوه ازتبار یــــــــــــــــــــــاس کرمانج تاریخ کرد.هنرمندان موسیقی خراسان بــــاران بـــبـــار...کرمانج شیروان خورگام گیلان سایت تخصصی کردی کرمانجی پورتال خبری جوانرود هوال هیات محبّان الزهراءبسیج چهارمحل مشق شیدایی برارود روستای من چلکاسر دست نوشته ها یک خبرنگار بيــــــــــــــــان شاعر حسین تقدیسی روستای سیبن خورگام روستای انارک______ول بهشت کمشده لیاول میکال فریاد جام مارلیک روستای پاکده روستای نوده خورگام صدای پشتکلا جلیسه دهکد ه عشق راه ما انوش اکبـــــــــــــــری یه دهات داریم هیشکی نداره روستای برارود علي ولي الله كركان بندر انزلي سه رياس قاصدك هان چه خبر آوردي ؟ تاریخ ماتاریخ وتمدن ایران جهان باستان روستای صیقلده خورگام موسيقي نبض زندگي بره سر رودبار جعفرآبادخلخال (كرمانج) ما سه تا کردان شیراز كلبه تنهايي من روستاي پاكده دهياري معدن سنگرود شكوفه هاي گيلاس قوم بزرگ كرمانج روستای کوشک الموت سایت بهراه روستا ي شيركده زيباترين شعر بــاغــبــانــی ســــبـــز قوشخانه سرملی وچهابرمحل دانش پراکن (بزرگترین تارنگار دانشی پارسیان) قوچان روستای کلایه رودبار وبلاگ روستای ناش مجله خبری فارنک بیمه ملت نمایندگی۲۷۴۱- خدایا دوست دارم پایگاه فرهنگی مذهبی علویان شیرکده سمل قدیم (زندگی) روشن تر از خاموشی چراغی ندیدم وبسایت پیرکوه ققنوس روستاي دودر شهرستان سيربك رئین بجنورد خراسان شمالی روستاهای زیبای گیلان دوسالده خسته ازروزگار zerd welati min - زه رد وه لاتئ من : روستای زرد در استان خراسان شمالی قطره ای زاسمان چکیدبه زندگی آپلودسنتر فارس لرن http://textlink.ir عینک سه بعدی پیک8 سایت آپلود7 ابزار نمایش اسلایدر تصاویر کرم باله آ اطلس تاریخی ایران پیش ازاسلام پیکو فایل روستای نخودتپه همجوار کوه سهیل(سی ویل) موسیقی کرمانجی روستای چاپارخانه گیلان تاریخ گیلان ومازندران عشایر ، رنگواره های یک رنگ اخبار فناوري اطلاعات شبکه دوستان بهشت من شبکه اجتماعي ادبيات جهان